Rechtszekerheid bij aandelenoverdracht (feb 2003)
Aandelen op naam in NV's en BV's kunnen uitsluitend bij notariële akte worden uitgegeven en overgedragen. De verplichte tussenkomst van de notaris geldt niet bij een aan de beurs genoteerde vennootschap. Bij aandelenoverdracht via de notaris is de aandeelhouder er zeker van dat hij of zij de aan dat aandelenbezit verbonden rechten kan uitoefenen.
Aandelenoverdracht via de notaris is ook een bijdrage tegen misbruik en oneigenlijk gebruik.
Bij uitgifte van aandelen onderzoekt de notaris of het besluit tot uitgifte rechtsgeldig is genomen. De akte van oprichting, waarin de uitgifte van aandelen wordt geregeld, bevat een aantal bij wet voorgeschreven gegevens. Uw notaris weet welke. In de akte van levering (waarin de overdracht wordt geregeld) vermeldt de notaris dezelfde gegevens als in de akte van uitgifte. Ook vermeldt hij op welke wijze het aandeel of het beperkt recht daarop is verkregen.
Erkenning
De levering moet door de vennootschap worden erkend. Gebeurt dit niet, dan kan de nieuwe aandeelhouder geen aandeelhoudersrechten uitoefenen, zoals het stem-, vergader- en dividendrecht.
Erkenning kan op drie verschillende manieren plaatsvinden:
in de akte; via overlegging van een notarieel afschrift; via erkenning door de vennootschap.
Erkenning (of betekening) is niet nodig, als de vennootschap zelf aandelen koopt of verkoopt, een beperkt recht op haar eigen aandelen vestigt, of een beperkt recht op haar eigen aandelen verkrijgt.
Waarborg
De verplichte tussenkomst van de notaris bevordert de rechtszekerheid. Hij waarborgt dat aan alle statutaire en wettelijke formaliteiten wordt voldaan. Hij onderzoekt of de overdracht gebaseerd is op een geldige titel, en of degene die levert ook bevoegd is om dat te doen. Een belangrijke vraag is tot welke datum in het verleden het onderzoek moet strekken. Daarbij speelt de overgangsbepaling een belangrijke rol. Die overgangsbepaling stelt dat op een gebrek in de levering die voor het in werking treden van deze wet (op 1 januari 1993) heeft plaatsgevonden, geen beroep kan worden gedaan, indien na de levering vijf jaar zijn verstreken en de vennootschap de levering gedurende dat tijdvak als geldig heeft aanvaard.
Ontdekt de notaris bij zijn onderzoek onvolkomenheden die niet reparabel zijn, dan zal hij zijn dienstverlening weigeren of moeten meedelen welke onvolkomenheden hij heeft ontdekt.